Kendi evini kiraya verip başka bir evde kirada oturmak oldukça sık karşılaşılan bir durumdur. Bu durumda kira gelirinin nasıl beyan edileceği önem taşır.
Ayrıca kişinin ödediği kirayı, elde ettiği kira gelirinden düşüp düşemeyeceği de merak edilir.
Kendi Evimi Kiraya Verdim, Ben de Kirada Oturuyorum. Beyanname Vermeli miyim?
Soru: Kendi adıma kayıtlı meskeni kiraya verdim. Ben de başka bir yerde kirada oturuyorum. Gayrimenkul Sermaye İradı (GMSİ) beyannamesi vermem gerekir mi?
Cevap: Kendi evinizi kiraya verip başka bir konutta kirada oturmanız özel bir vergi istisnası sağlamaz.
Bu nedenle, kira geliriniz için genel beyan kuralları geçerlidir.
Konut kira geliriniz ilgili yıl için belirlenen istisna tutarını aşarsa beyan yükümlülüğü doğabilir. Ancak diğer beyan şartlarının da ayrıca değerlendirilmesi gerekir.
2025 yılında elde edilen ve 2026 yılında beyan edilecek konut kira gelirleri için istisna tutarı 47.000 TL’dir.
Dolayısıyla kira gelirinin bu tutarı aşması halinde beyan şartları ayrıca incelenmelidir.
Ödediğim Kirayı Kira Gelirimden Düşebilir Miyim?
Evet, belirli şartlarla düşebilirsiniz.
Ancak bunun için kira gelirinin beyanında gerçek gider yönteminin seçilmesi gerekir.
Kira gelirinin vergilendirilmesinde iki farklı gider yöntemi vardır:
- Gerçek gider yöntemi
- Götürü gider yöntemi
Bu iki yöntem arasında önemli farklar bulunur. Özellikle başka bir evde kirada oturan kişiler açısından seçim önemlidir.
Gerçek Gider Yöntemi Seçilirse Ne Olur?
Gelir Vergisi Kanunu’nun 74’üncü maddesi bu konuda özel bir düzenleme içerir.
Kişi kendi evini kiraya vermiş olabilir. Aynı zamanda kendisi başka bir konutta kiracı olarak oturabilir.
Bu durumda ödediği kira bedeli, gerçek gider yönteminde dikkate alınabilir.
Başka bir ifadeyle, kendi evinizi kiraya verip başka bir evde kirada oturuyorsanız ödediğiniz kira gider olarak indirilebilir.
Ancak bu indirim belirli kurallara tabidir.
Özellikle konut kira geliri istisnasına karşılık gelen gider kısmı indirilemez. Bu nedenle indirilebilecek gerçek gider tutarı ayrıca hesaplanmalıdır.
Ayrıca giderlere ilişkin belgelerin saklanması gerekir. Vergi idaresi gerekli görürse bu belgelerin sunulmasını isteyebilir.
Götürü Gider Yöntemi Seçilirse Ne Olur?
Götürü gider yönteminde hesaplama daha farklıdır.
Bu yöntemde gerçek giderler tek tek dikkate alınmaz. Bunun yerine belirli bir oran üzerinden gider indirimi yapılır.
Konut kira geliri istisnası düşüldükten sonra kalan tutarın %15’i götürü gider olarak indirilebilir.
Ancak önemli bir nokta vardır.
Götürü gider yöntemini seçerseniz, kiracı olarak ödediğiniz kira bedelini ayrıca gider olarak düşemezsiniz.
Dolayısıyla başka bir konutta yüksek miktarda kira ödeyen kişiler için iki yöntemin karşılaştırılması yararlı olabilir.
Gerçek Gider Mi, Götürü Gider Mi?
Hangi yöntemin daha avantajlı olduğu kişiden kişiye değişebilir.
Örneğin, başka bir evde kirada oturan kişinin ödediği kira yüksek olabilir. Bu durumda gerçek gider yöntemi daha avantajlı sonuç verebilir.
Ancak her mükellefin gelir ve gider durumu farklıdır. Bu nedenle seçim yapmadan önce iki yöntemin de hesaplanması gerekir.
Ayrıca gerçek gider yönteminde belgelerin saklanması önemlidir. Götürü gider yönteminde ise gerçek giderlerin belgelenmesi gerekmez.
Sonuç
Kendi evinizi kiraya verip başka bir evde kirada oturmanız, kira gelirinizi otomatik olarak vergiden muaf hale getirmez.
Bu nedenle kira gelirinizin ilgili yıl için belirlenen istisna tutarını aşıp aşmadığı kontrol edilmelidir. Ardından beyan yükümlülüğünün doğup doğmadığı değerlendirilmelidir.
Beyanname verilmesi gerekiyorsa gider yöntemi de önem taşır.
Gerçek gider yöntemini seçerseniz, oturduğunuz konut için ödediğiniz kira bedelini şartları dahilinde gider olarak indirebilirsiniz.
Götürü gider yöntemini seçerseniz ise istisna sonrası kalan tutarın %15’ini gider olarak indirebilirsiniz. Ancak ödediğiniz kirayı ayrıca gider olarak gösteremezsiniz.
Sonuç olarak, kendi evini kiraya verip kendisi kirada oturan kişiler için gider yönteminin doğru seçilmesi önemlidir.
Hukuki Dayanak: 193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu’nun 70 ve 74’üncü maddeleri ile ilgili vergi mevzuatı.
