Tasfiye edilerek tüzel kişiliği sona eren bir şirketin defter ve belgelerinin eski kanuni temsilciden istenmesi hukuka uygun mudur? Belgelerin ibraz edilmemesi nedeniyle eski temsilci adına cezalı vergi tarhiyatı yapılabilir mi?
Tasfiye Edilen Şirketin Defterleri İstenebilir mi?
Soru: Kanuni temsilcisi olduğum limited şirket tasfiye edildi ve tüzel kişiliği sona erdi. Vergi dairesi şirketin defter ve belgelerini benden istedi. Belgeleri ibraz etmediğim gerekçesiyle hakkımda üç kat cezalı KDV tarhiyatı yapıldı. Ne yapabilirim?
Cevap: Söz konusu vergi ve ceza tarhiyatına karşı dava açabilirsiniz.
6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun 82/8. maddesine göre, tüzel kişiliği sona eren şirketlerin defter ve belgeleri 10 yıl süreyle sulh mahkemesi tarafından saklanır.
Bu nedenle, tasfiyesi tamamlanan şirketin defter ve belgelerinin eski kanuni temsilcinin elinde bulunduğu varsayılarak doğrudan kendisinden istenmesi hukuken tartışmalıdır.
Defter ve belgelerin sulh mahkemesinde bulunduğu sabitse, vergi idaresinin belgeleri öncelikle ilgili yerden temin etmesi gerekir. Buna rağmen belgelerin eski kanuni temsilciden talep edilmesi ve ibraz edilmediği gerekçesiyle temsilci adına cezalı tarhiyat yapılması hukuka aykırı olabilir.
Nitekim Danıştay 3. Dairesinin K.2025/2433 sayılı kararı da tasfiye edilen şirketlerin defter ve belgelerinin ibrazı konusunda önem taşımaktadır.
Sonuç
Tasfiye edilmiş bir şirketin defter ve belgelerinin nerede saklandığı, vergi incelemesinde önemlidir. Belgeler kanunen sulh mahkemesinde saklanıyorsa, eski kanuni temsilcinin ibraz yükümlülüğü ve buna bağlı cezalı tarhiyat ayrıca değerlendirilmelidir.
Bu nedenle, defter ve belge ibraz edilmediği gerekçesiyle yapılan üç kat cezalı KDV tarhiyatına karşı vergi mahkemesinde dava açılması ve tarhiyatın hukuka uygunluğunun yargısal denetime taşınması mümkündür.
Her somut olayın özellikleri farklıdır. Vergi incelemesi, ihbarname ve tebligatların dava açılmadan önce birlikte değerlendirilmesi gerekir.
